Tham dự hội nghị có Ngài Iain Frew, Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam; bà Vũ Minh Châu, Quyền Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; TS. Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký VNBA cùng các chuyên gia kinh tế, đại diện các doanh nghiệp công nghệ, tài chính và các tổ chức tín dụng.
Trong bài phát biểu quan trọng của mình, TS. Nguyễn Quốc Hùng đã nhấn mạnh những bước tiến vượt bậc của tài chính số tại Việt Nam và giới thiệu sáng kiến Trade Finance Registry (TFR) – một nền tảng được kỳ vọng tạo ra chuẩn mực mới về minh bạch trong tài trợ thương mại.
Dịch vụ tài chính số Việt Nam: "Những bước chuyển biến rõ rệt"
TS Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam
Mở đầu bài phát biểu, TS. Nguyễn Quốc Hùng khẳng định sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ đã và đang làm thay đổi sâu sắc khu vực tài chính, tạo ra các sản phẩm, dịch vụ tài chính số đa dạng, giúp tăng khả năng tiếp cận tài chính cho người dân và doanh nghiệp.
Tổng Thư ký VNBA đã chỉ ra "những bước chuyển biến rõ rệt" của dịch vụ tài chính tại Việt Nam bằng các số liệu ấn tượng:
* Hệ thống ngân hàng số phát triển mạnh mẽ, với hơn 95% giao dịch khách hàng tại một số ngân hàng lớn diễn ra trên kênh số.
* Hệ sinh thái ví điện tử đạt trên 40 triệu người dùng hoạt động.
* Thanh toán QR đã được liên thông toàn quốc và kết nối xuyên biên giới với Thái Lan, Lào, Campuchia, sắp tới là Trung Quốc, Hàn Quốc.
* Hơn 70% người trưởng thành Việt Nam đã có tài khoản tài chính và 62% trong số đó sử dụng dịch vụ thanh toán số.
* Trong 9 tháng đầu năm 2025, giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tăng 43,32% về số lượng so với cùng kỳ 2024.
* Dịch vụ Mobile-Money đã có hơn 10,89 triệu tài khoản, trong đó khoảng 70% là khách hàng ở khu vực nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa.
TS. Nguyễn Quốc Hùng nhấn mạnh, những kết quả này đang trở thành nền tảng quan trọng "tạo bước đệm cho sự phát triển mạnh mẽ của tài chính toàn diện số tại Việt Nam trong giai đoạn 2025-2030".
Thách thức và 5 xu hướng phát triển then chốt đến 2030
Quang cảnh hội nghị
Dù đạt nhiều thành tựu, TS. Nguyễn Quốc Hùng cũng thẳng thắn chỉ ra các thách thức, bao gồm: khung khổ pháp lý chưa theo kịp thực tiễn, nhu cầu ngày càng khắt khe của khách hàng đòi hỏi đầu tư công nghệ lớn, và những bất cập trong công tác bảo vệ người tiêu dùng, an ninh an toàn thông tin mạng.
Để vượt qua thách thức và phát triển toàn diện, Tổng Thư ký VNBA đã chỉ ra 5 xu hướng chính mà các ngân hàng thương mại Việt Nam sẽ triển khai đến năm 2030:
-Dữ liệu mở và ngân hàng mở sẽ chuyển từ kết nối song phương sang hệ sinh thái API chuẩn hóa.
-Tài trợ chuỗi cung ứng sẽ được số hóa toàn trình.
-Trí tuệ nhân tạo/máy học (AI/ML) sẽ trở thành tuyến phòng thủ mới chống gian lận.
-Tài chính nhúng (Embedded finance) và thanh toán thời gian thực B2B sẽ tích hợp sâu vào nền tảng thương mại điện tử.
- Tài chính xanh và báo cáo bền vững sẽ trở thành tiêu chuẩn.
TFR: "Hạ tầng niềm tin" cho tài trợ thương mại Việt Nam
Một trọng tâm quan trọng được đề cập tại hội nghị là sáng kiến Trade Finance Registry (TFR). TS. Nguyễn Quốc Hùng nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của việc số hóa tài trợ thương mại trong bối cảnh Việt Nam là nền kinh tế có độ mở cao, với kim ngạch xuất nhập khẩu tương đương 170% GDP. Tuy nhiên, "khoảng cách tài trợ thương mại" vẫn tồn tại, ảnh hưởng lớn nhất đến các doanh nghiệp SME. Lý do là các ngân hàng gặp "khó khăn trong xác thực chứng từ, rủi ro tài trợ trùng và thiếu dữ liệu lịch sử đáng tin cậy".
Trong bối cảnh đó, Dự án TFR – một cơ sở dữ liệu quốc gia về tài trợ thương mại do VNBA phối hợp cùng Ngân hàng Nhà nước, Đại sứ quán Anh và Boston Consulting Group (BCG) triển khai – được kỳ vọng sẽ tạo ra một "hành lang an toàn". Nền tảng này cho phép các ngân hàng chia sẻ và đối chiếu thông tin giao dịch, ngăn chặn lừa đảo hiệu quả.
Giá trị cốt lõi của TFR bao gồm: minh bạch hóa trạng thái tài trợ của bộ chứng từ, chuẩn hóa dữ liệu thương mại, tích hợp API với ngân hàng, hải quan, logistics và hỗ trợ tuân thủ AML/CFT.
Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký VNBA khẳng định, TFR không chỉ là một hệ thống công nghệ, mà là hạ tầng niềm tin – nơi dữ liệu đáng tin cậy lưu chuyển an toàn, đúng mục đích, vì lợi ích chung của hệ sinh thái".
TS. Nguyễn Quốc Hùng bày tỏ tin tưởng rằng, với sự hỗ trợ kỹ thuật từ Chính phủ Anh cùng quyết tâm của các cơ quan quản lý và tổ chức tín dụng, Việt Nam có thể "thiết lập một chuẩn mực mới về minh bạch tài trợ thương mại trong khu vực, qua đó bứt phá hơn nữa trong phát triển dịch vụ tài chính, thúc đẩy tăng trưởng bao trùm và bền vững"
