Không chỉ quy mô lao động thay đổi, báo cáo cũng ghi nhận xu hướng dịch chuyển trong nhu cầu tuyển dụng. Dữ liệu tổng hợp từ 3.005 tin tuyển dụng của 19 ngân hàng giai đoạn 2022 đến quý I/2026 cho thấy nhóm nghiệp vụ tín dụng và quản trị rủi ro vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhất, với 58,3% tổng nhu cầu tuyển dụng. Tuy nhiên, tỷ trọng của nhóm này đang giảm dần qua các năm, trong khi các vị trí liên quan đến AI, dữ liệu và an ninh mạng có tốc độ tăng nhanh hơn, dù hiện vẫn chiếm tỷ trọng thấp, khoảng 20% nhu cầu tuyển dụng. Báo cáo cũng cho biết đây là nhóm có mức lương cao và mức độ khó tuyển lớn hơn so với các vị trí truyền thống.
Một xu hướng đáng chú ý khác là cơ cấu tuyển dụng theo cấp bậc đang thay đổi. Báo cáo nhận định khi AI bắt đầu hỗ trợ nhiều nghiệp vụ chuẩn hóa, các ngân hàng có xu hướng giảm nhu cầu đối với nhân sự cấp thực thi và tăng nhu cầu tuyển dụng nhân sự có nhiều kinh nghiệm. Theo đó, tỷ trọng tuyển dụng nhân sự cấp trung giảm từ 92% xuống còn 56% trong giai đoạn nghiên cứu, trong khi tỷ trọng tuyển dụng cấp cao tăng từ 3% lên 30%.
Về lĩnh vực chuyên môn, nhóm nghiên cứu cho biết AI, dữ liệu và an ninh mạng là những nghiệp vụ có tốc độ tăng tuyển dụng rõ nét từ quý I/2026. Nhu cầu này hiện tập trung tại một số ngân hàng như MBB, Techcombank và VPBank.
Xét theo địa bàn, báo cáo cho thấy sự phân hóa vai trò giữa hai trung tâm tài chính lớn. Hơn 90% vị trí về AI và phần lớn các vị trí dữ liệu, công nghệ được tuyển dụng tại Hà Nội - nơi đặt hội sở của nhiều ngân hàng. Trong khi đó, 76% vị trí tín dụng và 63% vị trí vận hành tập trung tại TP. Hồ Chí Minh, phản ánh vai trò của thị trường bán lẻ lớn nhất cả nước. Theo nhóm nghiên cứu, hai trung tâm này bổ sung cho nhau về chức năng thay vì thay thế lẫn nhau.
Tiêu chuẩn tuyển dụng cũng có sự điều chỉnh. Báo cáo cho biết trong giai đoạn 2024–2025, các ngân hàng có xu hướng nới yêu cầu về bằng cấp nhằm mở rộng nguồn tuyển. Tuy nhiên, bước sang năm 2026, yêu cầu này được siết chặt trở lại do xuất hiện nhiều vị trí công nghệ đòi hỏi trình độ chuyên môn cao hơn. Đồng thời, yêu cầu về kinh nghiệm cũng tăng theo mức độ chuyên môn của từng vị trí.
Đối với các vị trí dữ liệu và AI, báo cáo cho biết khoảng 57% tin tuyển dụng yêu cầu ứng viên có từ ba năm kinh nghiệm trở lên. Trong khi đó, các nhóm tín dụng, kinh doanh và vận hành vẫn chủ yếu chấp nhận ứng viên mới hoặc có từ 0–1 năm kinh nghiệm. Theo nhóm nghiên cứu, điều này phản ánh tính chuyên sâu của các vị trí dữ liệu và AI cũng như tình trạng nguồn nhân lực trong lĩnh vực này còn khan hiếm.
Báo cáo cũng ghi nhận sự xuất hiện của nhiều vị trí việc làm mới trong giai đoạn 2024–2026 như kiểm toán viên công nghệ và dữ liệu, chuyên gia kiểm định mô hình rủi ro, kiến trúc sư dữ liệu, kỹ sư AI tạo sinh và quản trị dữ liệu, chủ chương trình dữ liệu. Các vị trí này chủ yếu xuất hiện tại MBB, Techcombank, VPBank cùng một số ngân hàng khác như VietinBank, TPBank, VIB và ABBank.
Về chế độ đãi ngộ, báo cáo cho thấy mức lương tăng theo cấp bậc và hàm lượng công nghệ của công việc. Ở nhóm quản lý, mức lương của vị trí trí tuệ nhân tạo và học máy đạt khoảng 59 triệu đồng/tháng, dữ liệu và phân tích khoảng 56 triệu đồng/tháng, trong khi tín dụng khoảng 30 triệu đồng/tháng và kinh doanh, quan hệ khách hàng khoảng 31 triệu đồng/tháng. Ở cấp cao, chuyên gia AI có mức lương khoảng 43 triệu đồng/tháng, dữ liệu và phân tích khoảng 40 triệu đồng/tháng, cao hơn đáng kể so với nhóm tín dụng (22 triệu đồng/tháng) hoặc kinh doanh, quan hệ khách hàng (22 triệu đồng/tháng). Theo nhóm nghiên cứu, ở cùng một cấp bậc, chuyên gia dữ liệu hoặc AI có thu nhập gần gấp đôi so với các vị trí tương đương thuộc nghiệp vụ ngân hàng truyền thống.
Bên cạnh xu hướng tuyển dụng, báo cáo cũng chỉ ra những thay đổi về yêu cầu kỹ năng. Phần lớn các vị trí nghiệp vụ truyền thống vẫn yêu cầu kỹ năng số ở mức thấp, trong khi nhóm công nghệ đòi hỏi năng lực dữ liệu chuyên sâu và có mức lương cao hơn. Đáng chú ý, kỹ năng dữ liệu đã bắt đầu xuất hiện như một yêu cầu đối với một số vị trí nghiệp vụ truyền thống.
Ở góc độ ứng dụng AI, nhóm nghiên cứu nhận định các ngân hàng hiện tập trung triển khai nhiều nhất ở các nghiệp vụ có tính lặp lại như chăm sóc khách hàng và chấm điểm tín dụng. Tuy nhiên, chỉ 5 trong số 20 ngân hàng được khảo sát có bằng chứng về việc xây dựng khung quản trị mô hình AI, bao gồm chính sách, đơn vị chuyên trách hoặc quy trình kiểm định và phê duyệt mô hình. Báo cáo cho rằng đây là khoảng trống cần tiếp tục được hoàn thiện.
Báo cáo cũng xác định bốn khoảng cách cần thu hẹp trong quá trình chuyển đổi nhân lực ngành Ngân hàng, gồm khoảng cách về kỹ năng, dữ liệu, ứng dụng và quản trị. Theo nhóm nghiên cứu, việc thu hẹp các khoảng cách này sẽ góp phần chuyển từ ứng dụng công nghệ sang xây dựng năng lực tổ chức bền vững.
