Thống đốc Phạm Đức Ấn: “Chuyển đổi số phải đi cùng an toàn”

Hội nghị mang chủ đề “An toàn số, dữ liệu và AI: Kiến tạo ngân hàng số an toàn, thông minh và bền vững” có sự tham dự của Thống đốc Phạm Đức Ấn, Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng cùng đại diện lãnh đạo các Vụ, Cục thuộc cơ quan quản lý, đông đảo người đứng đầu các tổ chức tín dụng (TCTD), chi nhánh ngân hàng nước ngoài, các trung gian thanh toán và chuyên gia công nghệ.

An toàn số là điều kiện bắt buộc để phát triển

Ghi nhận những nỗ lực bứt phá của toàn Ngành trong việc cung ứng dịch vụ ngân hàng số thời gian qua, song Thống đốc Phạm Đức Ấn cũng thẳng thắn chỉ ra những thách thức bủa vây từ không gian mạng. Người đứng đầu NHNN khẳng định, an toàn số không đơn thuần là một yêu cầu kỹ thuật, mà là điều kiện bắt buộc để phát triển, là nền tảng cốt lõi của niềm tin và là trách nhiệm quản trị của từng đơn vị.

Với tinh thần quyết liệt, Thống đốc chỉ đạo rõ: Chuyển đổi số phải đi cùng an toàn; khai thác dữ liệu phải đi cùng bảo vệ dữ liệu; ứng dụng AI phải gắn liền với quản trị rủi ro; đổi mới sáng tạo phải đi cùng tuân thủ, kiểm soát và trách nhiệm giải trình.

"Chúng ta không đánh đổi an toàn hệ thống, an toàn dữ liệu và niềm tin của khách hàng để lấy tốc độ phát triển ngắn hạn” – Thống đốc khẳng định.

Từ định hướng này, lãnh đạo NHNN yêu cầu Chủ tịch Hội đồng quản trị, Chủ tịch Hội đồng thành viên và Tổng Giám đốc các TCTD phải là người trực tiếp chỉ đạo, chịu trách nhiệm toàn diện về công tác bảo đảm an ninh mạng và tính liên tục của hệ thống.

Cụ thể hóa trên ba trụ cột công nghệ, Thống đốc lưu ý các ngân hàng phải coi dữ liệu là tài sản chiến lược, được quản trị theo tiêu chí "đúng, đủ, sạch, sống, an toàn". Việc khai thác dữ liệu phải có giới hạn, tuân thủ pháp luật và tôn trọng quyền lợi của khách hàng. Cùng với đó, ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI) phải lấy con người làm trung tâm. Đặc biệt, hệ thống an ninh mạng của các ngân hàng cần khẩn trương chuyển dịch tư duy từ phòng thủ bị động sang chủ động – liên tục, tập trung vào năng lực phát hiện sớm, cảnh báo sớm và phục hồi nhanh.

Chặn đứng hơn 5.200 tỷ đồng giao dịch rủi ro nhờ hạ tầng số

Báo cáo tại Hội nghị, ông Hoàng Minh Tiến – Phó Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin (NHNN) cho biết, đến nay tỷ lệ giao dịch qua kênh số của nhiều ngân hàng đã vượt mức 98%. Đáng chú ý, giá trị thanh toán không dùng tiền mặt trong năm 2025 đã đạt mức kỷ lục, cao gấp 28 lần GDP. Mạng lưới thanh toán xuyên biên giới qua mã QR của Việt Nam cũng đã vươn tầm, kết nối thành công với 6 quốc gia khu vực bao gồm: Lào, Thái Lan, Campuchia, Hàn Quốc, Trung Quốc và Singapore.

Song song với việc mở rộng tiện ích, công tác bảo vệ khách hàng đã gặt hái được những thành tựu mang tính bước ngoặt, đặc biệt là thông qua việc triển khai Đề án 06. Tính đến hết tháng 6/2026, toàn ngành đã đối chiếu sinh trắc học thành công gần 163 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân và trên 2,6 triệu hồ sơ tổ chức. Tỷ lệ khách hàng phát sinh giao dịch số được đối chiếu sinh trắc học đã đạt mức tuyệt đối 100%.

Điểm sáng nổi bật nhất trong công tác an toàn thông tin là hiệu quả thực chiến của Hệ thống SIMO. Sau khi thu thập dữ liệu từ 147 đơn vị, hệ thống đã phát đi cảnh báo tới hơn 4,6 triệu lượt khách hàng. Đáng chú ý, hơn 1,5 triệu lượt khách hàng đã kịp thời dừng giao dịch sau khi nhận cảnh báo, giúp chặn đứng thành công dòng tiền rủi ro với tổng trị giá lên tới hơn 5.200 tỷ đồng.

Phát biểu tại hội nghị, ông Lê Hoàng Chính Quang – Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin (NHNN) nhấn mạnh, ba trụ cột (An toàn số, Dữ liệu và AI) sẽ chỉ phát huy tối đa giá trị khi được triển khai đồng bộ, có quản trị rủi ro chặt chẽ. Về phía cơ quan quản lý, NHNN cam kết sẽ tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý, cơ chế và tiêu chuẩn để thúc đẩy tiến trình chuyển đổi số an toàn, bền vững của toàn Ngành trong thời gian tới.