Cuộc họp nhằm thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công đối với phần vốn đã được cấp có thẩm quyền giao để cấp bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi của Nhà nước.
Tham dự cuộc họp có đại diện lãnh đạo một số Vụ, Cục, đơn vị thuộc NHNN; đại diện một số đơn vị thuộc Bộ Tài chính cùng đại diện lãnh đạo một số ngân hàng thương mại.
Toàn cảnh cuộc họp
Phát biểu tại cuộc họp, Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết Nghị định số 157 được Chính phủ ban hành ngày 15/5/2026, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026 (gọi tắt là Nghị định 157) là căn cứ pháp lý quan trọng để thực hiện thanh toán, quyết toán vốn ngân sách nhà nước để cấp bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại thực hiện các chính sách tín dụng ưu đãi của Nhà nước. Nghị định đã quy định cụ thể trách nhiệm của NHNN trong việc tổng hợp kế hoạch cấp bù lãi suất, phân bổ, giao, điều chỉnh kế hoạch đầu tư công, lập hồ sơ đề nghị thanh toán, tổng hợp báo cáo quyết toán, xét duyệt quyết toán và xử lý khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện.
Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh phát biểu tại cuộc họp
Theo Phó Thống đốc, trong quá trình triển khai, NHNN và các ngân hàng thương mại còn gặp một số khó khăn, vướng mắc cần tiếp tục được rà soát, trao đổi để có giải pháp phù hợp. NHNN đã tổng hợp, có văn bản gửi Bộ Tài chính đề nghị hướng dẫn làm rõ 06 nội dung; đến nay, Bộ Tài chính đã có văn bản hướng dẫn 04 nội dung, còn 02 nội dung cần tiếp tục trao đổi để NHNN có cơ sở triển khai và chỉ đạo các ngân hàng thương mại thực hiện.
Theo Nghị định 157, trách nhiệm của NHNN gồm:
a) Tổng hợp kế hoạch cấp bù lãi suất của các ngân hàng thương mại; phân bổ, giao, điều chỉnh kế hoạch đầu tư công để cấp bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại; lập hồ sơ đề nghị thanh toán, chịu trách nhiệm về hồ sơ, số tiền đề nghị thanh toán cấp bù lãi suất của các ngân hàng thương mại khi gửi Kho bạc Nhà nước theo quy định tại Nghị định này;
b) Tổng hợp báo cáo quyết toán cấp bù lãi suất hằng năm của các ngân hàng thương mại; ra thông báo xét duyệt quyết toán cấp bù lãi suất hằng năm cho các ngân hàng thương mại;
c) Theo dõi, xử lý các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong việc thực hiện thanh toán, quyết toán với các ngân hàng thương mại. Nghị định quy định, ngân sách nhà nước bố trí kinh phí cấp bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại để thực hiện các chính sách tín dụng ưu đãi của Nhà nước.
Trong khi đó, NHTM có trách nhiệm:
a) Báo cáo đầy đủ, kịp thời cho NHNN và chịu trách nhiệm về tính hợp lệ, chính xác của hồ sơ, số liệu đề nghị thanh toán, quyết toán cấp bù lãi suất theo quy định tại Nghị định này;
b) Cung cấp cho các cơ quan có thẩm quyền các tài liệu liên quan đến việc cấp bù lãi suất khi được yêu cầu (bản chính hoặc bản sao do NHTM đóng dấu sao y);
c) Thu hồi số tiền đã hỗ trợ lãi suất đối với khoản vay của khách hàng được xác định không thuộc đối tượng, sử dụng vốn vay sai mục đích hoặc không đáp ứng điều kiện được hỗ trợ lãi suất theo quy định của pháp luật để hoàn trả ngân sách nhà nước.
Báo cáo tại cuộc họp, bà Hà Thu Giang – Vụ trưởng Vụ Tín dụng NHNN cho biết, từ năm 2008, NHNN đã chỉ đạo các NHTM triển khai các chương trình tín dụng ưu đãi có sự hỗ trợ lãi suất của ngân sách nhà nước theo các Quyết định, Nghị định của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, tiêu biểu như Chương trình cho vay hỗ trợ giảm nghèo nhanh và bền vững đối với các huyện nghèo theo Nghị quyết số 30a/2008/NQ-CP, Chương trình cho vay hỗ trợ giảm tổn thất trong nông nghiệp, Chương trình cho vay nâng cấp, đóng mới tàu cá theo Nghị định số 67/2014/NĐ-CP về một số chính sách phát triển thủy sản,…
Tính đến 31/5/2026, tổng số tiền các NHTM đã hỗ trợ lãi suất cho khách hàng là 5.135 tỷ đồng. Ngân sách nhà nước đã cấp bù cho các ngân hàng theo các quy định trước đây là gần 2.782 tỷ đồng. Số tiền ngân sách nhà nước còn phải cấp bù lại cho các ngân hàng thương mại là 2.353 tỷ đồng. Trong số này, số liệu đã được kiểm toán tính đến hết năm 2023 là 2.089,6 tỷ đồng.
Bà Hà Thu Giang - Vụ trưởng Vụ Tín dụng NHNN báo cáo tại cuộc họp
Thời gian qua, NHNN đã tổng hợp nhu cầu vốn gửi Bộ Tài chính để báo cáo cấp có thẩm quyền bố trí vốn trong kế hoạch đầu tư công giai đoạn 2021-2025 là 2.089,629 tỷ đồng. Thực hiện các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc giao kế hoạch vốn đầu tư công giai đoạn 2021-2025 và năm 2025, NHNN được giao 2.089,629 tỷ đồng bố trí cho nhu cầu cấp bù lãi suất một số chương trình tín dụng của các NHTM. Theo đó, NHNN đã ban hành các Quyết định giao kế hoạch vốn cho 05 NHTM gồm: Agribank, BIDV, VCB, Vietinbank, ACB.
Đại diện lãnh đạo các Vụ, Cục, đơn vị liên quan của NHNN phát biểu
Tại cuộc họp, đại diện các vụ, cục, đơn vị thuộc NHNN, các ngân hàng thương mại và các đơn vị thuộc Bộ Tài chính đã trao đổi về những khó khăn trong quá trình triển khai Nghị định 157, trong đó có nội dung liên quan đến việc mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước, lập hồ sơ thanh toán, quyết toán theo hệ thống hồ sơ, biểu mẫu mới, nhất là đối với các khoản hỗ trợ lãi suất phát sinh từ nhiều năm trước, có khối lượng chứng từ lớn, một số khách hàng đã tất toán khoản vay hoặc không còn quan hệ tín dụng với ngân hàng.
Đại diện các đơn vị thuộc Bộ Tài chính trao đổi tại cuộc họp
Kết luận cuộc họp, Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh đề nghị các NHTM tập trung chỉ đạo quyết liệt về thanh toán vốn đầu tư công theo số liệu đã đăng ký và đã được Chính phủ giao; tổ chức nghiên cứu hướng dẫn và triển khai trong toàn hệ thống các nội dung quy định tại Nghị định 157. Đối với các khoản hỗ trợ lãi suất được giao theo kế hoạch của giai đoạn 2021-2025, các ngân hàng thương mại cần rà soát toàn bộ hồ sơ, số liệu đề nghị thanh toán cấp bù lãi suất đã được kiểm toán đến ngày 31/12/2023, đảm bảo chính xác, hợp lệ, tuân thủ hồ sơ, mẫu biểu theo đúng quy định; số tiền đề nghị thanh toán không vượt quá kế hoạch vốn đầu tư công ngân sách trung ương giai đoạn 2021-2025 và năm 2025 đã giao cho NHTM.
Phó Thống đốc cũng đề nghị Bộ Tài chính tiếp tục phối hợp chặt chẽ trong quá trình triển khai Nghị định 157, kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện; đồng thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ, đề xuất loại trừ việc cấp bù lãi suất tín dụng ưu đãi tại phương án chấm điểm thực hiện giải ngân vốn đầu tư công hoặc có hình thức đánh giá phù hợp đối với NHNN liên quan đến kết quả giải ngân vốn đầu tư công cấp bù lãi suất do nội dung này khác biệt với thanh toán các dự án đầu tư công khác.
