Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung ba luật về ngân hàng

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Đức Ấn trình bày báo cáo tóm tắt về việc tiếp thu, giải trình ý kiến của đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ, tại hội trường và ý kiến thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đối với dự án Luật.

Theo Thống đốc Phạm Đức Ấn, đa số đại biểu Quốc hội tán thành sự cần thiết ban hành Luật nhằm thể chế hóa chủ trương hoàn thiện đồng bộ thể chế, phù hợp với việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, mô hình chính quyền địa phương hai cấp và mô hình tổ chức mới của NHNN; đồng thời nâng cao hiệu lực quản lý, thanh tra, giám sát ngân hàng, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về tiền tệ, quản lý ngoại hối và các tỷ lệ bảo đảm an toàn, khắc phục khoảng trống pháp lý về chủ sở hữu hưởng lợi, tài sản mã hóa và các loại giao dịch mới, đáp ứng khuyến nghị của Lực lượng đặc nhiệm tài chính quốc tế (FATF).

Về quy định sử dụng ngoại hối trên lãnh thổ Việt Nam, Chính phủ điều chỉnh khoản 3 Điều 1 dự thảo Luật theo hướng bổ sung các trường hợp ngoại lệ được phép sử dụng ngoại hối "theo quy định của Luật, Nghị quyết của Quốc hội", đồng thời bãi bỏ Điều 22 Pháp lệnh Ngoại hối do nội dung đã được luật hóa. Về cơ chế tài chính của NHNN, Chính phủ bổ sung quy định giao Chính phủ ban hành cơ chế trích lập dự phòng rủi ro của NHNN tại khoản 6 Điều 1 dự thảo Luật. Về quy định áp dụng tỷ lệ bảo đảm an toàn, Chính phủ tách nội dung tại điểm h khoản 2 Điều 59 thành một khoản riêng và chỉnh lý kỹ thuật điểm g khoản 2 Điều 59 Luật NHNN để thống nhất với Luật Các tổ chức tín dụng.

Đối với Luật Phòng, chống rửa tiền, theo Thống đốc, ngày 24/7/2026 Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 66.23/2026/NQ-CP về các cơ chế, chính sách đặc thù xử lý vướng mắc pháp luật phòng, chống rửa tiền nhằm đáp ứng cam kết quốc tế về trao đổi thông tin thuế. Để bảo đảm tính thống nhất sau khi nghị quyết này hết hiệu lực, Chính phủ điều chỉnh một số nội dung tại khoản 7 và khoản 11 Điều 2 dự thảo Luật, cùng các chỉnh lý kỹ thuật khác.

Thống đốc cũng cho biết việc thu thập thông tin phục vụ theo dõi, phân tích trạng thái đầu tư quốc tế của Việt Nam bảo đảm không gia tăng chi phí, không thu thập thông tin cụ thể của cá nhân, tổ chức, không chồng chéo chức năng đầu tư của Bộ Tài chính; việc phân cấp, phân quyền trong dự thảo Luật thể chế hóa tinh thần Kết luận số 09-KL/TW ngày 10/3/2026 của Bộ Chính trị. Theo NHNN, việc bãi bỏ chức năng kiểm tra của Bộ Tài chính tại Luật NHNN không ảnh hưởng đến chức năng kiểm tra chuyên ngành của Bộ này, do đã có các cơ chế giám sát khác thay thế như Kiểm toán Nhà nước, Thanh tra Chính phủ, kiểm toán và kiểm soát nội bộ của NHNN. Các quy định phòng, chống rửa tiền được thiết kế theo hướng cho phép đối tượng báo cáo khai thác dữ liệu chuyên ngành sẵn có, áp dụng biện pháp tương ứng mức độ rủi ro, không tạo thêm gánh nặng vượt quá khả năng thực hiện.

Trình bày báo cáo tóm tắt ý kiến thẩm tra, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Đoàn Thị Thanh Mai cho biết Thường trực Ủy ban cơ bản tán thành các phương án chỉnh lý theo đề xuất của Chính phủ, đồng thời đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, tiếp thu tối đa ý kiến hợp lý, bảo đảm tính thống nhất giữa ba luật và với các luật liên quan, khẩn trương hoàn thiện văn bản hướng dẫn thi hành.

Kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đánh giá cao sự phối hợp giữa Chính phủ, NHNN và Thường trực Ủy ban Kinh tế - Tài chính trong việc tiếp thu, chỉnh lý dự thảo luật. Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản tán thành các nội dung tiếp thu, giải trình và xác định dự thảo luật cơ bản đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, biểu quyết thông qua. Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị ban soạn thảo tiếp tục rà soát các nguyên tắc xử lý chênh lệch thu chi, bảo đảm phù hợp với tính chất đặc thù của Ngân hàng Trung ương và thống nhất với Luật Ngân sách nhà nước.