VDB đề xuất mô hình ngân hàng chính sách hiện đại giai đoạn 2028 - 2035

Tọa đàm nhằm trao đổi, thảo luận và tiếp thu ý kiến để tiếp tục hoàn thiện Đề án, qua đó nghiên cứu định hướng mô hình hoạt động của VDB trong giai đoạn sau năm 2027.

Tham dự Tọa đàm có Ban Thường vụ Đảng ủy VDB, Ban Chỉ đạo xây dựng mô hình hoạt động sau năm 2027, các thành viên Hội đồng quản trị, Ban Kiểm soát, Ban Tổng Giám đốc, lãnh đạo các đơn vị thuộc VDB và thành viên Tổ biên soạn Đề án. Giám đốc các chi nhánh, sở giao dịch tham dự theo hình thức trực tuyến.

Nhu cầu đổi mới mô hình hoạt động

Theo VDB, việc nghiên cứu đổi mới mô hình hoạt động được đặt trong bối cảnh nhu cầu vốn trung và dài hạn cho phát triển kinh tế - xã hội, nhất là các lĩnh vực kết cấu hạ tầng, năng lượng, công nghệ và các ngành chiến lược, ngày càng lớn.

Trong giai đoạn 2006 - 2025, tổng vốn huy động lũy kế của VDB đạt trên 622.000 tỷ đồng, tốc độ tăng trưởng tổng dư nợ bình quân đạt 12,6%/năm. Giải ngân tín dụng đầu tư tăng từ 415,6 tỷ đồng năm 2023 lên 2.626 tỷ đồng năm 2024 và 6.455 tỷ đồng năm 2025. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, giải ngân đạt 4.783 tỷ đồng.

Hiện VDB đang thẩm định 52 dự án với nhu cầu vốn gần 27.000 tỷ đồng; 29 dự án đã được ký kết với tổng hạn mức trên 20.000 tỷ đồng.

Bên cạnh kết quả đạt được, VDB cũng xác định một số vấn đề cần tiếp tục xử lý trong quá trình đổi mới mô hình. Cơ cấu nguồn vốn còn phụ thuộc lớn vào trái phiếu Chính phủ bảo lãnh; hệ thống công cụ, sản phẩm còn hạn chế so với mô hình ngân hàng phát triển hiện đại; hạ tầng công nghệ, dữ liệu và năng lực quản trị cần được nâng cấp. Việc xử lý các tồn tại tài chính tích lũy từ các giai đoạn trước cũng là một nhiệm vụ quan trọng.

Đề xuất mô hình kết hợp

Trên cơ sở đánh giá thực trạng và nghiên cứu kinh nghiệm của các ngân hàng phát triển trên thế giới, Đề án xây dựng 3 phương án đổi mới mô hình hoạt động của VDB, gồm duy trì, củng cố mô hình hiện nay; phát triển VDB thành ngân hàng chính sách hiện đại theo mô hình kết hợp; và phát triển thành ngân hàng chính sách đa công cụ.

Trong đó, Đề án đề xuất tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện phương án phát triển VDB thành ngân hàng chính sách hiện đại theo mô hình kết hợp.

Theo phương án này, VDB sẽ từng bước chuyển từ mô hình chủ yếu cấp tín dụng chính sách sang sử dụng đa dạng các kênh tài trợ, nhằm góp phần khắc phục khoảng trống của thị trường và huy động thêm nguồn lực xã hội.

Trên nền tảng tín dụng đầu tư, VDB dự kiến nghiên cứu bổ sung các hình thức cho vay qua trung gian, cho vay hợp vốn, bảo lãnh, chia sẻ rủi ro và các cấu trúc tài chính phù hợp. Đồng thời, ngân hàng sẽ đa dạng hóa nguồn vốn, tăng quyền tự chủ gắn với trách nhiệm giải trình, nâng cao năng lực quản trị rủi ro, công nghệ, dữ liệu và chất lượng nguồn nhân lực.

Đề án đặt mục tiêu đến năm 2035 xây dựng VDB có năng lực vốn và quản trị phù hợp với vai trò ngân hàng chính sách hiện đại; nâng cao khả năng huy động, dẫn dắt vốn xã hội; đa dạng hóa nguồn vốn và công cụ tài chính; tập trung nguồn lực cho kết cấu hạ tầng chiến lược, chuyển đổi xanh - năng lượng, công nghiệp nền tảng, công nghệ cao, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Một mục tiêu đáng chú ý là đến năm 2035, mỗi đồng vốn của VDB với vai trò vốn mồi có thể thu hút bình quân từ 2 - 3 đồng vốn ngoài VDB.

Về tầm nhìn đến năm 2045, VDB hướng tới trở thành định chế tài chính quốc gia có uy tín và năng lực khu vực, đóng vai trò đầu mối trong tổ chức nguồn vốn dài hạn cho các chuyển đổi chiến lược của nền kinh tế. Ngân hàng hướng tới khả năng huy động thường xuyên trên thị trường vốn trong nước và quốc tế dựa trên tín nhiệm, năng lực quản trị và tính minh bạch, đồng thời tăng cường hoạt động trên nền tảng số và dữ liệu.

Lộ trình 3 giai đoạn

Đề án dự kiến triển khai theo 3 giai đoạn. Giai đoạn 2028 - 2029 tập trung củng cố nền tảng, hoàn thiện thể chế, xử lý các tồn tại tài chính, củng cố vốn và chuẩn bị điều kiện triển khai các nghiệp vụ mới.

Giai đoạn 2030 - 2032 dự kiến triển khai mô hình ngân hàng chính sách hiện đại theo mô hình kết hợp, mở rộng các kênh huy động vốn và công cụ tài chính. Giai đoạn 2033 - 2035 tiếp tục hoàn thiện mô hình, nâng cao năng lực huy động vốn và dẫn dắt nguồn lực xã hội, từng bước tiệm cận các chuẩn mực về quản trị, quản trị rủi ro và minh bạch của ngân hàng phát triển hiện đại.

Tại Tọa đàm, các đại biểu tập trung góp ý về định hướng mô hình hoạt động, cơ chế chính sách, nguồn vốn, sản phẩm, quản trị rủi ro, tổ chức bộ máy, công nghệ, nguồn nhân lực, cùng mục tiêu và lộ trình triển khai.

Trên cơ sở các ý kiến tại Tọa đàm, Nhóm nghiên cứu Đề án sẽ tiếp tục rà soát, nghiên cứu và hoàn thiện nội dung theo hướng đồng bộ, khả thi, phù hợp với định hướng phát triển của VDB trước khi trình Bộ Tài chính xem xét.

Tọa đàm là một bước trong quá trình xây dựng Đề án đổi mới mô hình hoạt động của VDB sau năm 2027, hướng tới nâng cao khả năng huy động và dẫn dắt nguồn vốn trung, dài hạn phục vụ đầu tư phát triển kinh tế - xã hội.