Co-opBank với sứ mệnh dẫn dắt hệ thống QTDND bước vào kỷ nguyên số

Trong bối cảnh Đảng và Chính phủ đặt trọng tâm vào phát triển kinh tế tập thể và kinh tế bao trùm, Co-opBank ngày càng thể hiện rõ vai trò trụ cột của hệ thống Quỹ tín dụng nhân dân (QTDND), mở rộng không gian tiếp cận tài chính cho người dân nông thôn và góp phần lan tỏa dòng vốn hợp tác tới tận các thôn bản, góp phần xây dựng một nông thôn mới giàu mạnh, văn minh trong hành trình phát triển đất nước. Trong tiết xuân năm mới, Thời báo Ngân hàng cùng trò chuyện với ông Nguyễn Quốc Cường - Chủ tịch Hội đồng quản trị Co-opBank làm sáng tỏ những giá trị hợp tác vì cộng đồng của Co-opBank và hệ thống QTDND hơn 30 năm qua.

Phóng viên: Thưa ông, nhìn lại năm 2025 - năm đánh dấu 30 năm hình thành và phát triển, đâu là dấu ấn quan trọng nhất của Co-opBank, đặc biệt trong vai trò “ngân hàng của hệ thống QTDND”?

Ông Nguyễn Quốc Cường: Năm 2025 có thể nói là một dấu mốc lịch sử đối với Co-opBank cũng như hệ thống QTDND. Đó không chỉ là năm kỷ niệm 30 năm ngày thành lập của Co-opBank mà còn là thời điểm nhiều chủ trương lớn của Đảng, Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) về phát triển kinh tế tập thể, kinh tế hợp tác và tài chính toàn diện được cụ thể hóa sinh động qua hệ thống văn bản pháp luật và hoạt động của Co-opBank.

Dấu ấn đầu tiên và quan trọng nhất là việc Quốc hội thông qua Luật Quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp (Luật số 68/2025/QH15), lần đầu tiên xác lập rõ địa vị pháp lý của Co-opBank là tổ chức tín dụng có hỗ trợ, đầu tư vốn nhà nước. Điều này khẳng định Co-opBank là định chế tài chính ngân hàng đặc thù của Nhà nước, tổ chức tài chính vi mô cộng đồng theo mô hình hợp tác xã, được giao sứ mệnh làm “ngân hàng của các QTDND”, góp phần triển khai chủ trương phát triển kinh tế tập thể, kinh tế hợp tác mà nhiều nghị quyết của Đảng đã nhấn mạnh. Đây cũng là cơ sở pháp lý để Nhà nước tiếp tục đầu tư, tăng vốn điều lệ cho Co-opBank. Một Co-opBank đủ mạnh, hoạt động an toàn, hiệu quả, gắn với định hướng của Đảng, Chính Phủ, Quốc hội, NHNN thì hệ thống QTDND mới thực sự có điểm tựa vững chắc để phát triển bền vững, qua đó kinh tế tập thể mới trở thành một trụ cột quan trọng trong nền kinh tế nhiều thành phần theo chủ trương của Đảng.

Bên cạnh đó, sự ra đời của Thông tư 28/2025/TT-NHNN được xem là một bước hoàn thiện khung pháp lý quan trọng, góp phần tăng cường giám sát, bảo đảm an toàn hoạt động của hệ thống QTDND, đồng thời khẳng định vai trò trung tâm của Co-opBank trong việc kết nối, hỗ trợ và nâng cao năng lực toàn hệ thống.

Trong quá trình triển khai các chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước về cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng gắn với xử lý nợ xấu và nâng cao năng lực quản trị, từ năm 2023, Co-opBank đã chủ động thực hiện tái cơ cấu tổ chức bộ máy theo lộ trình bài bản, đồng bộ và thận trọng, nhằm nâng cao năng lực thực hiện các nhiệm vụ được Đảng, Chính phủ và NHNN giao phó, đồng thời tiếp tục khẳng định vai trò là ngân hàng của các QTDND.

Năm 2025 cũng ghi dấu bước phát triển mới về mạng lưới khi Co-opBank được NHNN chấp thuận mở thêm 06 phòng giao dịch tại các địa bàn trọng điểm, nâng quy mô toàn hệ thống lên 32 chi nhánh và 72 phòng giao dịch. Đây là điểm tựa để Co-opBank phục vụ tốt hơn cho hệ thống QTDND, đồng thời phát huy vai trò “cánh tay nối dài” của NHNN trong việc triển khai các chương trình, chính sách tín dụng phục vụ nông nghiệp, nông thôn, góp phần hiện thực hóa mục tiêu tài chính toàn diện của Chính phủ đến từng địa bàn, từng cộng đồng dân cư.

Cùng với phát triển mạng lưới, chúng tôi đã hoàn thiện việc xây dựng bộ nhận diện thương hiệu cho hệ thống QTDND, tiến đến hướng dẫn triển khai và xây dựng các chương trình hỗ trợ làm biển hiệu mới cho các QTDND, hướng tới hình ảnh một hệ thống TCTD hợp tác chung một chuẩn mực, chung một giá trị, chung một sứ mệnh “vì thành viên, vì cộng đồng”.

Riêng trong năm 2025, tiền gửi điều hòa từ các QTDND tăng 7,03%, qua đó tiếp tục khẳng định niềm tin của hệ thống QTDND đối với vai trò trung tâm điều tiết vốn và bảo đảm thanh khoản của Co-opBank. Cũng trong năm, dư nợ cho vay các QTDND tăng mạnh 74,56%, tiếp tục khẳng định vai trò đầu mối cung ứng vốn kịp thời, hiệu quả, góp phần bảo đảm an toàn thanh khoản và ổn định hoạt động cho hệ thống QTDND.

Việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ đối với hệ thống QTDND tiếp tục được tăng cường. Co-opBank phát huy tốt vai trò liên kết hệ thống, điều hòa vốn, cung ứng sản phẩm - dịch vụ ngân hàng, đặc biệt là ngân hàng số, hỗ trợ QTDND hoạt động an toàn, hiệu quả. Trong năm 2025, Co-opBank nhiều lần điều chỉnh lãi suất theo hướng hỗ trợ QTDND; lãi suất cho vay QTDND giảm bình quân 0,54%/năm, trong khi lãi suất tiền gửi điều hòa tăng 0,24% so với cuối năm 2024. Số dư tiền gửi điều hòa ước đạt hơn 50.000 tỷ đồng, góp phần quan trọng đảm bảo thanh khoản cho toàn hệ thống QTDND.

Công tác kiểm tra, giám sát tiếp tục được tăng cường. Trong năm 2025, Co-opBank hoàn thành kế hoạch kiểm tra đối với 99 QTDND, đồng thời thực hiện giám sát thường xuyên thông qua hệ thống quản lý thông tin báo cáo và kết quả xếp hạng tín dụng nội bộ.

Quỹ Bảo toàn tiếp tục phát huy hiệu quả, kịp thời hỗ trợ các QTDND gặp khó khăn về thanh khoản, góp phần ổn định hệ thống và củng cố niềm tin của thành viên, người gửi tiền.

Những kết quả trên là minh chứng rõ nét cho vai trò đồng hành và dẫn dắt của Co-opBank trong việc giúp hệ thống QTDND phát triển an toàn, lành mạnh và bền vững - góp phần quan trọng vào sự nghiệp phát triển kinh tế tập thể, kinh tế hợp tác và tài chính toàn diện tại Việt Nam.

Phóng viên: Thưa ông, sự lớn mạnh của hệ thống QTDND với tổng tài sản vượt 200 nghìn tỷ đồng và nợ xấu ở mức rất thấp là kết quả không chỉ của nỗ lực từng QTDND mà còn của sự dẫn dắt từ Co-opBank. Ông có thể chia sẻ rõ hơn về những giải pháp trọng tâm mà Co-opBank đã thực hiện để tạo nền tảng an toàn và phát triển cho toàn hệ thống?

Ông Nguyễn Quốc Cường: Có được kết quả đó là cả một quá trình dài, gắn với định hướng, chỉ đạo nhất quán của Đảng, Chính phủ, NHNN về phát triển kinh tế tập thể và củng cố, phát triển hệ thống QTDND. Đồng thời là sự kiên trì, bài bản của Co-opBank trong vai trò nhân tố trung tâm liên kết hệ thống.

Trước hết, chúng tôi luôn lấy QTDND làm trung tâm trong mọi kế hoạch phát triển. Mọi chiến lược, mọi chương trình hành động của Co-opBank đều xoay quanh việc làm thế nào để hỗ trợ, dẫn dắt, đồng hành cùng QTDND phát triển an toàn, hiệu quả, đúng định hướng “tự nguyện - tự chủ - tự chịu trách nhiệm” nhưng trong khuôn khổ quản lý, giám sát chặt chẽ của Nhà nước.

Công tác điều hòa vốn được vận hành như một “hệ tuần hoàn” của hệ thống tài chính cộng đồng: nơi QTDND có vốn nhàn rỗi gửi về Co-opBank với mức lãi suất ưu đãi, QTDND thiếu vốn có thể tiếp cận nguồn hỗ trợ kịp thời để phục vụ thành viên, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng vốn trên toàn hệ thống.

Về lãi suất, Co-opBank áp dụng cơ chế ưu tiên rõ ràng cho QTDND: lãi suất huy động từ QTDND luôn cao hơn so với khách hàng cá nhân, tổ chức cùng kỳ hạn; lãi suất cho vay QTDND thấp hơn các đối tượng khác. Co-opBank cũng thực hiện điều chỉnh lãi suất linh hoạt theo tín hiệu thị trường một cách hợp lý nhằm giúp QTDND giảm chi phí vốn, tiếp tục duy trì cho vay thành viên với mức lãi hợp lý, thúc đẩy sản xuất kinh doanh và nâng cao chất lượng sống của người dân đặc biệt khu vực nông nghiệp, nông thôn.

Song song với đó, Co-opBank chú trọng hoàn thiện hành lang pháp lý nội bộ gắn với triển khai các chủ trương, chính sách của Chính phủ và NHNN về QTDND. Hàng loạt cơ chế đã được Co-opBank ban hành, nổi bật như: Kế hoạch 04/KH-NHHT triển khai Chương trình hành động tổng thể hỗ trợ hệ thống QTDND phát triển an toàn, bền vững; Quy chế quản lý Quỹ bảo toàn; Quy chế cho vay QTDND khắc phục khó khăn thanh khoản; Quy chế đại lý thanh toán…, tạo một khung giám sát và vận hành thống nhất, minh bạch, giúp các QTDND hoạt động đúng chuẩn mực và an toàn.

Luôn xem nhân lực là cốt lõi của sự bền vững, năm 2025, Co-opBank đã tổ chức hàng loạt khóa đào tạo về: quản trị rủi ro; kiểm toán nội bộ; tài chính - kế toán; quản trị điều hành QTDND. Đặc biệt, nhiều khóa nằm trong các chương trình hợp tác quốc tế góp phần đưa chuẩn mực quản trị tiên tiến đến với QTDND. Nhờ đó, năng lực quản trị của các QTDND được củng cố đáng kể.

Phóng viên: Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên toàn ngành ngân hàng, Co-opBank đã có những bước đi gì để vừa nâng cao năng lực bản thân, vừa hỗ trợ hệ thống QTDND tham gia sâu hơn vào tiến trình tài chính toàn diện?

Ông Nguyễn Quốc Cường: Chuyển đổi số là xu hướng tất yếu, đặc biệt với Co-opBank và hệ thống QTDND, đây còn là con đường ngắn nhất để đưa các dịch vụ ngân hàng hiện đại đến với khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa, nơi người dân ít có điều kiện tiếp cận dịch vụ tài chính chính thức.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy hệ thống QTDND còn gặp nhiều hạn chế về nguồn lực, từ năng lực tài chính, nhân sự đến cơ sở vật chất. Bình quân vốn tự có của mỗi Quỹ còn thấp, chỉ với 12,8 tỷ đồng/Quỹ, trong khi chi phí đầu tư cho hạ tầng công nghệ, bảo mật và vận hành hệ thống số là rất lớn, vượt quá khả năng tự đầu tư của từng QTDND riêng lẻ.

Nhận thức rõ điều đó, những năm qua, Co-opBank chủ động tập trung đầu tư nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, triển khai đồng bộ hệ thống Core Banking, ngân hàng số, trung tâm dữ liệu, trung tâm điều hành an ninh mạng… Đồng thời, chúng tôi phát triển bộ giải pháp ngân hàng số 24/7 cùng bộ ba sản phẩm CFebiz - CFeAM - CFePCF, kết nối hơn 1.000 QTDND vào hệ thống thanh toán điện tử, cho phép thành viên và khách hàng QTDND chuyển - nhận tiền với các ngân hàng thương mại, thanh toán hóa đơn, nạp tiền điện thoại, sử dụng thẻ chip Co-opBank Napas, QR Code, POS, PhonePOS… ngay tại địa bàn nông thôn. Đây là các hệ thống dùng chung phục vụ cho QTDND mà từng Quỹ không thể tự đầu tư làm được.

Thông qua những dịch vụ này đã xóa dần khoảng cách giữa nông thôn và thành thị trong tiếp cận dịch vụ ngân hàng, giúp người dân tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại, từng bước thay đổi thói quen sử dụng tiền mặt. Đây cũng là cách Co-opBank cụ thể hóa chủ trương của Chính phủ và NHNN về thanh toán không dùng tiền mặt, về phát triển tài chính toàn diện “không để ai bị bỏ lại phía sau” và là hoạt động liên kết hệ thống tổ chức tín dụng hợp tác xã rõ rệt nhất.

Không chỉ dừng ở cung cấp hạ tầng và sản phẩm, chúng tôi còn đồng hành chặt chẽ với QTDND trong đào tạo, chuyển giao công nghệ. Năm 2025, Co-opBank đã tổ chức nhiều khóa đào tạo, tập huấn cho hơn 1.000 QTDND với hàng vạn lượt cán bộ đào tạo về nghiệp vụ ngân hàng điện tử, vận hành hệ thống thanh toán hiện đại, kỹ năng quản lý rủi ro công nghệ… Tất cả chi phí bản quyền phần mềm, triển khai, vận hành, xử lý sự cố đều do Co-opBank chi trả, đúng với tinh thần “Co-opBank đi trước một bước để QTDND có thể tiến cùng thời đại”.

Nỗ lực này đã được cộng đồng quốc tế ghi nhận: năm 2023, Co-opBank vinh dự nhận giải thưởng “Tổ chức chuyển đổi số của năm” do Hiệp hội các liên đoàn QTDND thế giới (WOCCU) trao tặng - một minh chứng cho đóng góp của chúng tôi đối với tài chính toàn diện thông qua công nghệ số.

Phóng viên: Bên cạnh vai trò trụ cột của hệ thống QTDND, Co-opBank cũng đạt nhiều kết quả tích cực trong hoạt động kinh doanh. Ông có thể chia sẻ thêm, đặc biệt trong mối liên hệ với mục tiêu phát triển bền vững?

Ông Nguyễn Quốc Cường: Bên cạnh vai trò là ngân hàng của các QTDND, Co-opBank còn có một nhiệm vụ rất quan trọng là thực hiện, hoàn thành kế hoạch kinh doanh, kế hoạch tài chính hằng năm do Thống đốc NHNN giao; đặc biệt là tổ chức tín dụng có vốn hỗ trợ, đầu tư của Nhà nước (99,9% vốn điều lệ là từ nguồn vốn hỗ trợ của Nhà nước), Co-opBank cần phải làm tốt công tác sử dụng vốn Nhà nước, tự lực về tài chính đáp ứng yêu cầu hoạt động và tiết kiệm để có tích luỹ phục vụ QTDND.

Tính đến 31/12/2025, tổng tài sản của Co-opBank đạt 68.380 tỷ đồng, tăng 10,81% so với 31/12/2024. Tổng dư nợ cho vay của Co-opBank tăng 28,73% so với 31/12/2024. Dư nợ cho vay doanh nghiệp và cá nhân tăng 26,03%, tập trung vào các lĩnh vực sản xuất - kinh doanh, nông nghiệp, nông thôn và kinh tế tập thể, qua đó phát huy vai trò dẫn vốn cho khu vực kinh tế cơ sở. Thông qua QTDND và các kênh tín dụng của Co-opBank, hàng triệu hộ gia đình, hàng chục nghìn doanh nghiệp nhỏ đã có điều kiện tiếp cận vốn, mở rộng sản xuất, tạo việc làm, tăng thu nhập, qua đó góp phần bảo đảm an sinh xã hội, hạn chế tín dụng đen ở cơ sở.

Công tác quản lý rủi ro tiếp tục là điểm sáng trong hoạt động của Co-opBank. Tỷ lệ nợ xấu được kiểm soát ở mức 0,34%, thấp hơn nhiều so với kế hoạch Ngân hàng Nhà nước giao (< 2,0%); tỷ lệ nợ có khả năng mất vốn chỉ 0,26% (kế hoạch < 1,5%). Đặc biệt, tỷ lệ bao phủ nợ xấu đạt 262% đến 31/12/2025, thể hiện năng lực tài chính vững vàng và khả năng chủ động xử lý rủi ro của Co-opBank, góp phần bảo đảm an toàn hoạt động cho toàn hệ thống.

Phóng viên: Xin ông chia sẻ định hướng chiến lược của Co-opBank trong giai đoạn tới ?

Ông Nguyễn Quốc Cường: Bước vào giai đoạn mới, Co-opBank xác định ba định hướng chiến lược lớn.

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện mô hình tổ chức, nâng cao năng lực tài chính và quản trị, xây dựng Co-opBank trở thành một ngân hàng tài chính vi mô cộng đồng hiện đại, đồng hành cùng sự thịnh vượng và phát triển bền vững của hàng triệu thành viên QTDND, Hợp tác xã và người dân khu vực kinh tế tập thể.

Thứ hai, đẩy mạnh chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái tài chính số cho QTDND, hợp tác xã, tiếp tục phát triển các nền tảng số dùng chung cho QTDND, đưa các dịch vụ ngân hàng hiện đại đến gần hơn với hàng triệu thành viên QTDND, Hợp tác xã và người dân khu vực kinh tế tập thể.

Thứ ba, Co-opBank kiên định mục tiêu là công cụ hữu hiệu của NHNN, triển khai nghiêm túc các chỉ đạo của Thống đốc NHNN nhằm phục vụ, phát triển bền vững hệ thống QTDND: tăng cường kiểm tra, giám sát, nâng cao chất lượng quản trị, hỗ trợ xử lý QTDND yếu kém, phát huy hiệu quả Quỹ bảo đảm an toàn hệ thống, đồng thời mở rộng các chương trình đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, lan tỏa văn hóa quản trị minh bạch, chuẩn mực trong toàn hệ thống.

Có thể nói, sứ mệnh của Co-opBank trong giai đoạn tới là tiếp tục làm cầu nối và công cụ góp phần hiện thực các chủ trương, chính sách lớn của Đảng, Chính phủ, NHNN phục vụ đời sống kinh tế - xã hội trong khu vực kinh tế tập thể, hợp tác xã, QTDND. Chúng tôi mong muốn qua từng điểm giao dịch, từng QTDND, các chủ trương về phát triển kinh tế tập thể, kinh tế hợp tác, tài chính toàn diện, an sinh xã hội của Đảng, Chính phủ, NHNN… sẽ được chuyển hóa thành những cơ hội rất cụ thể cho người dân và cộng đồng doanh nghiệp trên khắp mọi miền đất nước.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông!