Thứ tư, 21 Tháng 11 2018
TIN MỚI

Sức mạnh của công cụ bảo hiểm tiền gửi

Suc manh cua cong cu bao hiem tien gui 1Công c bo him tin gi (BHTG) được khi xướng là “cu cánh” cho hot đng  ngân hàng, là gii pháp cng c, duy trì và nâng cao nim tin t cng đng, đng thi cũng là thách thc đi vi đi tác thiết kế và trin khai công c BHTG.

Hoạt động của các tổ chức tài chính nói chung và các ngân hàng nói riêng luôn có những rủi ro, hậu quả có thể dẫn tới tê liệt hệ thống tài chính quốc gia; xã hội bất ổn và niềm tin của các nhà đầu tư bị giảm sút. Công c bo him tin gi (BHTG) được khi xướng là “cu cánh” cho hot đng  ngân hàng, là gii pháp cng c, duy trì và nâng cao nim tin t cng đng, đng thi cũng là thách thc đi vi đi tác thiết kế và trin khai công c BHTG.

Nim tin ca cng đng quyết đnh s tn ti và phát trin đi vi ngân hàng

Yếu t nim tin đi vi ngân hàng t cng đng trong kinh doanh ngân hàng có tm quan trng đc bit. Nó quyết đnh s tn ti và phát trin ca ngân hàng. Ngân hàng sau khi được thành lp, vi s vn nht đnh ban đu, đ trin khai được đng b các hot đng, m chi nhánh, xâm nhp th trường trong và ngoài nước, ng dng công ngh... ph thuc rt ln vào nim tin ca cng đng. Vi nim tin ln t cng đng, ngân hàng có kh năng huy đng vn, bán sn phm và dch v. Ngun vn huy đng hoàn toàn ph thuc vào nim tin mà ngân hàng có được t cng đng. Nim tin vào ngân hàng càng ln, tính bn vng và quy mô hot đng tài sn n ca ngân hàng càng được đm bo và phát trin, nh đó đm bo cho hot đng tài sn có được kh thi và có li nhun.

Hot đng ngân hàng mang li tin li, cơ hi đu tư, to vic làm, thu nhp và li nhun cho t chc và cá nhân. Mankiw - mt trong nhng chuyên gia kinh tế hàng đu ca M nhn đnh, tin tiết kim ni đa là ngun vn quan trng cho đu tư phát trin bn vng và an toàn cho các nn kinh tế đang phát trin. Nhn đnh này đnh hướng cho các nhà kinh tế tp trung khơi dy tiết kim ni đa cho đu tư phát trin kinh tế trong nước hơn là chú trng huy đng ngun lc đi vay t quc tế. Trong khuôn kh đó, vai trò ca ngân hàng rt quan trng. Tính an toàn, tin li, to ra ngun li (tin lãi) là nhng li ích chính mà hot đng tài sn n ngân hàng có th mang đến cho cng đng. Hơn na, tài tr các ý tưởng kinh doanh, sn xut, kết ni đi tác, xây dng và to ra nim tin cho khách hàng (hp đng bo lãnh)… là hot đng tài sn có (ni và ngoi bng) mà ngân hàng cung ng cho nn kinh tế.

Khi tài chính khng l dưới dng tin nhàn ri tm thi và lâu dài trong cng đng được ngân hàng, vi nim tin vng chc, huy đng cho đu tư phát trin kinh tế quc gia. Dch v thanh toán online, thanh toán có bo lãnh ca ngân hàng, dch v ng dng đin t cho các nhu cu thanh toán mang li li ích to ln cho cá nhân, t chc và cng đng. Dch v tài sn có, tài tr d án các quy mô khác nhau, không nhng chuyn tích t tài chính nh l trong cng đng thc thi các d án xây dng cơ s h tng, nhà máy, khu kinh tế, mà còn là kênh truyn dn đu tư nước ngoài cho hp tác phát trin kinh tế, quc phòng quc gia.

Vi ý nghĩa ln lao ca hot đng ngân hàng đi vi nn kinh tế và vai trò ca nim tin vào ngân hàng t cng đng, các ngân hàng luôn quan tâm xây dng, nuôi dưỡng và phát trin uy tín, hình nh, thương hiu và giá tr ca mình. Là yếu t ct lõi trong cnh tranh trên th trường trong nước và quc tế ca mi ngân hàng.

Sc tàn phá ca trng thái mt nim tin vào ngân hàng

Song hành vi h thng ngân hàng phát trin bn vng là nn kinh tế năng đng và tăng trưởng cao. Ngân hàng tr thành mt ngành xương sng trong nn kinh tế, thúc đy kinh tế phát trin. Ngược li, s thăng trm, khó khăn ca ngành ngân hàng luôn tác đng mnh ti tiến trình phát trin kinh tế quc gia. Khó khăn ngân hàng mc đ nghiêm trng không nhng nh hưởng ti nhp đ phát trin kinh tế mà còn có kh năng nh hưởng tiêu cc ti n đnh xã hi và an toàn cho h thng chính tr.

Lch s phát trin ngân hàng toàn cu cho thy khó khăn trong kinh doanh ngân hàng đa dng và ngày càng phc tp. Trong đó, công chúng kém tin tưởng vào ngân hàng được đánh giá là khó khăn ln mà không d ngân hàng nào cũng vượt qua. Tình trng hn chế tin tưởng vào ngân hàng không được gii quyết kp thi và căn bn, s phát sinh các khó khăn khác, bao gm khó khăn thanh khon, thanh toán, chi phí vn tăng, ri ro tài sn có tăng, chi phí qung cáo tăng … Doanh thu, li nhun, cht lượng tài sn n gim sút nghiêm trng là h qu khó tránh khi ca tình trng nim tin t công chúng đi vi ngân hàng st gim.

St gim nim tin xy ra tng ngân hàng đơn l d được khc phc và nh hưởng có th được hn chế. Tình hung xu nht cui cùng là đóng ca ngân hàng đơn l đó. Mt khác nếu tình trng nim tin đi vi đi đa s ngân hàng ca mt nn kinh tế có biến đng gim ln, đây thc s là khó khăn không d vượt qua và sc nh hưởng ca tình trng này là nghiêm trng. Phn ng đu tiên ca công chúng khi không còn tin vào ngân hàng mình giao dch là h đt ngt rút tin gi t ngân hàng đó. Khi hành đng này din ra din rng, s xy ra hin tượng đt biến rút tin gi. Ngay lp tc ngân hàng đó s đi din vi ri ro thanh khon và thanh toán. Đng thi các ngân hàng khác trong cng đng cùng b nh hưởng hiu ng đám đông, hu qu mt thanh khon h thng có th s sy ra. Vi mt chính ph mnh và có kh năng kêu gi tài tr t cng đng quc tế, khó khăn h thng dn được kim soát. Tiến trình này thc s thách thc và chi phí ln.

Chi phí tài chính mt s cuc khng hong ngân hàng

(tính theo % GDP)

Suc manh cua cong cu bao hiem tien gui 2

Ngun: Honohan P., and Klingebiel D., (2000)

Lch s đi din khó khăn ca ngân hàng nhiu quc gia trên toàn cu cho thy mc đ nghiêm trng ca khó khăn v st gim nim tin. Nhiu nn kinh tế đã chao đo, đi din khó khăn và chi phí ln khi gii quyết khó khăn ngân hàng.

Bo him tin gi - gii pháp cho cng c, duy trì và nâng cao nim tin

Công c bo him tin gi (BHTG) được khi xướng và chính thc áp dng ti M t 1/1/1934 ti nay. Kinh nghim và thành công ca công c BHTG M đã nhanh chóng được khi xướng nhiu quc gia và châu lc trên toàn cu. Ti nay, có trên 140 quc gia và vùng lãnh th đã công khai trin khai công c BHTG. Hip hi BHTG quc tế ra đi ngày 06/5/2002, đánh du s thành công ca công c BHTG trong n lc gii quyết khó khăn ngân hàng, thúc đy ph cp nhiu hơn và chun hóa hot đng BHTG.

Công c BHTG tham gia x lý khó khăn ngân hàng M 2001-2018

Suc manh cua cong cu bao hiem tien gui 3

Year Bank Failures Total Assets (Millions)
2001 4 2,358.6
2002 11 2,705.4
2003 3 1045.2
2004 4 163.1
2005 0 0
2006 0 0
2007 3 2,602.5
2008 25 373,588.78
2009 135 170,867.0
2010 157 96,514.0
2011 92 36,012.2
2012 51 12,055.8
2013 24 6,101.7
2014 18 3,088.4
2015 8 6,727.5
2016 5 278.8
2017 6 6,530.7
2018 0 0

Ngun: https://www.fdic.gov/bank/historical/bank/

Mc đ đóng góp ca công c BHTG đi vi gii quyết khó khăn ngân hàng nói chung, và khó khăn v gim sút nim tin nói riêng, các quc gia khác nhau có s khác nhau nht đnh. Công c BHTG nn kinh tế M ti nay được khng đnh có thành công ln trong gii quyết khó khăn ngân hàng. Mt s thành công cơ bn ca công c BHTG M có th được tóm tt như sau:

- S lượng ngân hàng M đóng ca t khi có s can thip ca công c BHTG đã gim đáng k;

- Chm dt tình trng người gi tin b mt tin gi do ngân hàng khó khăn phi đóng ca;

- Hot đng ngân hàng được kim soát mc đ cao hơn, công tác kim soát ri ro trong hot đng ngân hàng được b sung thêm s giám sát ca t chc BHTG M;

- Tình trng đt biến rút tin gi đơn l được kim soát tt hơn, hn chế nhiu đi vi tình trng phát sinh hiu ng dây chuyn đt biến rút tin gi;

- Khó khăn đơn l ca tng ngân hàng được t chc BHTG h tr, gii quyết hiu qu; khó khăn h thng ngân hàng được kim soát tt hơn;

- Ngun lc gii quyết khó khăn ngân hàng được hình thành t đóng góp ca tt c ngân hàng kinh doanh. Tin thuế ca cng đng không s dng cho gii quyết khó khăn ngân hàng;

- Công c BHTG có tác dng trc tiếp cng c, duy trì và phát trin nim tin ca người gi tin đi vi ngân hàng.

Thành công trong s dng công c BHTG gii quyết khó khăn ngân hàng được chng minh M và mt s nn kinh tế, như Hàn Quc, Nht Bn. Mc du vy, mc đ thành công tùy thuc vào ni dung thiết kế chính sách BHTG. Nhng năm đu trin khai hot đng BHTG Nht Bn, vi thiết kế theo mô hình chc năng hn chế, dường như công c BHTG không có tác dng đích thc đi vi gii quyết khó khăn ngân hàng. Vic ci tiến tích cc và tiên quyết, theo mô hình BHTG có chc năng m rng, cho phép công c BHTG Nht Bn có đóng góp đáng k gii quyết khó khăn ngân hàng trong nhng năm gn đây.

Huy đng ngun lc tài chính khng l t s lượng ln người tham gia dch v ngân hàng, như th trường M, cho ti nay, hơn 80 năm hot đng, công c BHTG M đm bo không có người gi tin nào b mt tin do khó khăn ngân hàng. Thc tin đó cho thy sc mnh ca công c BHTG khi được thiết kế hp lý và khoa hc.

Đ công c BHTG thc s có được sc mnh ln như vy, vic thiết kế ni dung chính sách BHTG đng b và khoa hc đóng vai trò quyết đnh. Cn mnh dn thiết kế theo hướng trao cho t chc trin khai chính sách BHTG chc năng giám sát m rng, b sung công c BHTG, là thành viên mng lưới an toàn tài chính quc gia, đm nhn chc năng giám sát hot đng ngân hàng đng hành vi nhim v bo v quyn li cho người gi tin.

TS. Nguyn Th Kim Oanh - Ging viên Đi hc Quc gia Hà Ni,Nghiên cu viên ti QUT, Australia; NCS. Nguyn Tun Hùng - Ging viên Hc vin Ngân hang; ThS. Triu Lan Hương - cán b Chi nhánh BHTGVN ti TP. Hà Ni

Tài liu tham kho: Mankiw G. N. (1992), Marcroeconomics, Harvard University, Worth Publishers, 33 Irving Place, New York.Honohan P., and Klingebiel D., (2000), Controlling Fiscal Costs of Banking Crises, The World Bank, tr.4.FDIC (2018), https://www.fdic.gov/bank/historical/bank/. https://www.forbes.com/lists/2008/11/biz_powerwomen08_Sheila-C-Bair_0R5X.html và https://www.forbes.com/lists/2009/11/power-women-09_The-100-Most-Powerful-Women_Rank.html; https://www.iadi.org/en/deposit-insurance-systems/dis-worldwide/

Xem 832 lần
Đánh giá bài này
(0 bình chọn)
Xem theo ngày tháng

Gửi bình luận

Chắc chắn rằng bạn đã điền đầy đủ các thông tin bắt buộc, được đánh dấu bởi dấu (*). Không cho phép dùng mã HTML.